Skip to content

Hãy hỏi tôi một câu hỏi, tôi sẽ cho bạn biết bạn là ai

by on July 5, 2011

(Nhật ký lớp học NHÀ QUẢN LÝ TÂM HUYẾT khóa 1 – Hoạt động ngoại khóa | Kỹ năng đặt câu hỏi)

Trong cuộc sống hàng ngày, việc hỏi và đáp là một việc làm hết sức phổ biến và thường xuyên. Hỏi là cách dễ nhất để tìm hiểu về một người, cũng có lúc việc hỏi mang nhiều mục đích khác, nhưng không phải câu hỏi nào cũng đều nhận được câu trả lời thỏa đáng. Vậy làm sao để đưa ra được một câu hỏi hay và đạt được mục đích?Xác định xem mình muốn gì?Câu hỏi được sử dụng thường có 3 mục đích: Cài bẫy, tạo thiện cảm và khai thác thông tin. Cài bẫy là những câu hỏi có nội dung ngắn, gọn, mang ý nghĩa dò hỏi, có chủ đích từ trước. Tạo thiện cảm là những câu hỏi không có chủ đích cụ thể, chủ yếu để gây sự chú ý đối với người được hỏi. Khai thác thông tin là những câu hỏi để giải tỏa những thắc mắc hiện tại về một vấn đề nào đó

Khóa đào tạo: Nhà quản lý tâm huyết (PiM)

Trước khi đưa ra một câu hỏi về một vấn đề bạn phải xác dịnh xem khía cạnh nào là quan trọng nhất và bạn phải hỏi điều gì trước. Chắc chúng ta không lạ với phương pháp đặt câu hỏi 5W1H (what: cái gì, where: ở đâu, why: tại sao, who: ai, when: khi nào, how: như thế nào?), với 6 câu hỏi này, mọi vấn đề sẽ được giải quyết, nhưng chúng ta phải xác định được câu nào là quan trọng nhất, đóng vai trò tiên quyết trong những câu hỏi đó. Đến đây bạn hãy dừng lại và xem xét rằng giữa những câu hỏi này, câu nào là quan trọng nhất? Hầu hết những người được hỏi đều trả lời là why? (tại sao?) vì nó hướng đến mục đích của vấn đề. Nhưng thật ra what? (cái gì?) mới là quan trọng nhất, khi biết rõ về một “cái gì” thì ta mới biết được động cơ và những khía cạnh khác của nó, từ đó đưa ra những câu hỏi khác chính xác hơn.

Chọn cách hỏi phù hợp

Có 2 loại câu hỏi: Câu hỏi đóng: là câu hỏi chứa đựng toàn bộ các phương án có khả năng trả lời mà người được hỏi chỉ lựa chọn một trong số đó, câu hỏi loại này dễ tạo cảm giác xét hỏi. Câu hỏi mở: là câu hỏi có nhiều hướng trả lời, và người trả lời thường dùng thêm lời lẽ để diễn giải. Một lưu ý khi đặt câu hỏi là “ Đừng đóng quá mạnh, đừng mở tanh banh” các nhân viện sợ nhất là các sếp hay hỏi “ ý em sao?” về một vấn đề nào đó. Câu hỏi thì ngắn gọn, nhưng lại không biết trả lời sao cho chính xác nội dung và vừa lòng người hỏi, vừa phí thời gian lại dễ gây ra lan man.
Larry King – người được công nhận là một trong những người phỏng vấn truyền hình hàng đầu.đã từng nói” Hãy đặt câu hỏi, tôi sẽ cho biết bạn là ai” để chỉ ra rằng việc đặt câu hỏi là rất quan trọng. Dựa vào câu hỏi bạn đưa ra người ta có thể đánh giá được bạn là người như thế nào? Thẳn thắng, tế nhị, khôn khéo hay tri thức…..Lấy một ví dụ: Một người sếp sau khi trao đổi với nhân viên và hỏi “ Anh có hiểu không?” và câu hỏi “Tôi nói/giải thích như vậy có rõ ràng không?” tất nhiên câu hỏi thứ hai sẽ nhận được nhiều thiện cảm và thái độ hợp tác trong câu trả lời từ nhân viên hơn. Nôi dung câu hỏi là quan trọng, nhưng cách hỏi còn quan trọng hơn rất nhiều.

Như thế nào là hỏi và như thế nào là hỏi hay?

Có một định nghĩa về câu hỏi rất quen thuộc đó là: Câu hỏi là những câu có dấu hỏi sau cùng. Nói như thế có nghĩa là câu hỏi thật sự rất đơn giản, và việc đưa ra câu hỏi cũng không phải là việc khó khăn gì. Nhưng đó chỉ đơn giản là hỏi, còn muốn hỏi hay thì còn cần phải “dày công nghiên cứu” hơn nữa. Thật ra đến nay vẫn không có một chuẩn mực cụ thể nào cho việc xác định một câu hỏi hay, nhưng về cơ bản, câu hỏi hay sẽ rơi vào ba trường hợp sau đây:

– H: hứng khởi: là những câu hỏi có khả năng gợi mở, tạo cảm hứng cho người nghe trả lời, những câu hỏi này phần lớn đều thuộc câu hỏi mở
– A: á khẩu: nghe thì có vẻ không hợp lí lắm, nhưng thật ra những câu hỏi khó, đâm vào đúng được “huyệt đạo”, làm cho người được hỏi không trả lời được cũng rất đáng xếp vào dạng câu hỏi hay
– Y: yên tâm: một câu hỏi có thể làm bạn thoải mái trả lời, bạn cảm thấy an toàn, tin tưởng và tự nguyện chia sẻ thật sự phải là một câu hỏi khéo léo và hay

Câu hỏi hay ở đây là hay với người được hỏi và cũng chỉ có giá trị thật sự đối với người được hỏi. Cho nên tùy thuộc vào nhiều yếu tố như mối quan hệ, đối tượng được hỏi, hoàn cảnh mà đưa ra câu hỏi cho phù hợp, miễn là phải luôn giữ được sự khéo léo và tế nhị trong câu hỏi.

Tăng Thanh Hiền
(học viên dự thính)

Leave a Comment

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: